Dzisiejszy Dzień Flagi Państwowej jest obchodzony w Polsce od 2004 roku. Pierwotnie decyzją Senatu 2 maja miał być Świętem Orła Białego, jednak Sejm przemianował go na Dzień Flagi Rzeczypospolitej Polskiej. To także Dzień Polonii i Polaków za Granicą.
Główną rolą dzisiejszego święta jest popularyzowanie wiedzy o polskiej tożsamości i symbolach narodowych. Barwy widniejące na fladze państwowej są jednym z ważniejszych elementów tożsamości narodowej. Flaga jest symbolem suwerenności państwa lub narodu i nawiązuje do jego tradycji historycznych. Wywiesza się ją na urzędach państwowych w trakcie świąt, uroczystości, spotkań międzynarodowych oraz w czasie trwania żałoby narodowej (przewiązywana jest wtedy kirem). Do niedawna nie wolno było wywieszać flag w inne dni niż świąteczne. Zabraniała tego ustawa z 1980 roku. Sejm znowelizował ustawę o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej 20 lutego 2004 r. i odtąd symbole narodowe można uwidaczniać bez ograniczeń. Oznacza to, że mogą być one użyte, kiedy tylko chcemy, pod jednym warunkiem – trzeba otoczyć je należną czcią i szacunkiem.

Wybór 2 maja na Dzień Flagi Rzeczypospolitej Polskiej nie jest przypadkowy, ma on bowiem znaczenie historyczne. Właśnie 2 maja żołnierze polscy zawiesili biało-czerwoną flagę na kolumnie Siegessäule w Berlinie, co de facto oznaczało zakończenie działań wojennych w Europie podczas II wojny światowej, która tak dotkliwie doświadczyła nasz kraj. Dodatkowo dzień ten poprzedza święto upamiętniające tak ważne wydarzenie, jakim było w 1791 r. ogłoszenie Konstytucji 3 Maja.

%foto UMDT  %foto UMDT

Polskie barwy narodowe kształtowały się na przestrzeni wieków i mają jako jedne z nielicznych w świecie pochodzenie heraldyczne. Barwy biała i czerwona po raz pierwszy, nieoficjalnie, zostały uznane za barwy narodowe w pierwszą rocznicę uchwalenia pierwszej polskiej konstytucji – 3 maja 1792 roku. Manifestujący w ten dzień byli przepasani biało-czerwonymi szarfami, kolory nawiązywały do herbu Królestwa Polskiego i herbu Wielkiego Księstwa Litewskiego.

Oficjalnie, po raz pierwszy, kolory biały i czerwony uznane zostały za barwy narodowe Uchwałą Sejmu z 7 lutego 1831 roku. Wcześniej obok barw biało – czerwonych używane były także inne barwy. W 1919 roku biel i czerwień uznano oficjalnie za barwy państwowe. W symbolice polskiej flagi biel pochodzi od bieli orła, będącego godłem Polski oraz bieli Pogoni – rycerza galopującego na koniu, będącego godłem Litwy. Oba te godła znajdują się na czerwonych tłach tarcz herbowych.

Mamy dwie wersje polskiej flagi: biało-czerwoną i biało-czerwoną z godłem na białym pasie. Ta druga wersja obowiązuje na równi z pierwszą od 1955 r. Używana jest przez przedstawicielstwa dyplomatyczne RP, w celach reprezentacyjnych, na cywilnych lotniskach, międzynarodowych samolotach i statkach, a także na przejściach granicznych.

Jak flagę eksponować?

Flaga państwowa jest pod ochroną prawną. Za jej znieważanie, niszczenie, uszkadzanie lub usuwanie grozi kara, włącznie z pozbawieniem wolności. Jako jednemu z naszych symboli narodowych należy jej się szczególny szacunek. Warto zatem pamiętać, że:

  • Na fladze państwowej nie wolno umieszczać żadnych napisów ani rysunków;
  • Jeśli chcemy flagę wywiesić, musi być czysta i mieć czytelne barwy, nie może być pomięta lub postrzępiona;
  • Nie powinno się flagi podnosić ani wywieszać w dni deszczowe, podczas zamieci śnieżnej i przy bardzo silnym wietrze;
  • Flaga nie może dotykać podłogi, ziemi, bruku lub wody;
  • Na zewnątrz eksponuje się flagę tylko za dnia, po zmroku musi być dobrze oświetlona;
  • Nie wolno umieszczać na maszcie więcej niż jedną flagę;
  • Szerokość flagi na maszcie stojącym nie może być mniejsza niż ⅙ wysokości masztu lub większa niż ¼ wysokości masztu;
  • Szerokość flagi na maszcie skośnym, umocowanym do ściany lub słup, nie może być mniejsza niż ⅙ długości masztu lub większa niż ½ długości masztu;
  • Prawidłowa komenda to „Podnieść flagę!” (nigdy „Wciągnąć flagę!”);
  • Flagę należy podnosić energicznie, a opuszczać powoli;
  • Po ściągnięciu flagi zawsze należy ją złożyć;
  • Podczas żałoby narodowej flagę opuszcza się do połowy masztu lub wywiesza z kirem;
  • Na fladze nie kładzie się wieńców ani kwiatów;
  • Podczas odsłaniania pomnika flaga nie może służyć jako zasłona;
  • Flaga zawieszona pionowo ma pas biały zawsze z lewej strony dla patrzącego na nią (ta sama zasada dotyczy także barw narodowych – pas biały zawsze z LEWEJ strony!);
  • Nie wolno używać flagi jako opakowania;
  • Polska flaga ma zawsze pierwszeństwo przed innymi flagami;
  • Jeśli umieszcza się polską flagę skrzyżowaną z inną flagą, flaga państwowa musi być z lewej strony, a jej drzewce krzyżować się nad drzewcem innej flagi;
  • Jedynym godnym sposobem zniszczenia zużytej flagi jest jej niepubliczne spalenie.

%foto UMDT  %foto UMDT

Święto flagi państwowej obchodzone jest w wielu krajach, m.in. w Stanach Zjednoczonych, Rosji, Szwecji czy Estonii. Najczęściej w tym dniu ozdabia się budynki flagami. U nas do wywieszania flag na balkonach czy w oknach wiele osób wciąż podchodzi z dystansem. Przybywa jednak takich, którzy w ten sposób chcą manifestować swój patriotyzm oraz podkreślać więź z własnym krajem.

Jeżeli uważamy się za patriotów to okażmy szacunek wobec tradycji i kultury. Patriotyzm to miłość do wolności, do Ojczyzny i własnego języka, a wyrażany jest przez symbole. Tym najważniejszym jest narodowa flaga i warto go dumnie eksponować. Z radością wywieśmy flagę państwową w miejscu pracy i zamieszkania.

%foto UMDT  %foto UMDT